Nara Lokesh : భారత్ అభివృద్ధి విషయంలో మరో కీలక చర్చకు తెరలేచింది. దేశం వేగంగా ఆర్థికంగా ఎదుగుతున్న నేపథ్యంలో వచ్చే పదేళ్లలోనే అభివృద్ధి చెందిన దేశంగా భారత్ మారే సామర్థ్యం లేదని ఆంధ్రప్రదేశ్ మంత్రి నారా లోకేశ్ చేసిన వ్యాఖ్యలు ఆసక్తి రేకెత్తిస్తున్నాయి. సరైన విధానాలు, అవసరమైన వనరులు, సమర్థవంతమైన పాలన ఉంటే ఈ లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడం అసాధ్యం కాదనే అభిప్రాయాన్ని ఆయన వ్యక్తం చేశారు.
అమెరికా, యూరప్ వంటి ప్రాంతాలు అభివృద్ధి చెందిన దేశాలుగా ఎదగడానికి దాదాపు వందేళ్ల సమయం పట్టిందని లోకేశ్ పేర్కొన్నారు. అయితే సింగపూర్ వంటి దేశం కేవలం రెండు దశాబ్దాల్లోనే వేగంగా అభివృద్ధి సాధించిందని ఆయన గుర్తుచేశారు. ఇదే తరహాలో భారత్ కూడా తన వద్ద ఉన్న మానవ వనరులు, ఆర్థిక సామర్థ్యం, సాంకేతిక పరిజ్ఞానం, విస్తృత మార్కెట్‌ను సమర్థంగా వినియోగించుకుంటే వచ్చే పది సంవత్సరాల్లోనే అభివృద్ధి చెందిన దేశంగా ఎదిగే అవకాశం ఉందని ఆయన అభిప్రాయం.
నిజానికి భారత్‌కు మానవ వనరుల విషయంలో ఎలాంటి కొరత లేదు. ప్రపంచంలోని ప్రముఖ భారతీయులు బాధ్యతలు నిర్వహిస్తున్నారు. సాంకేతిక రంగం నుంచి వైద్యం, పరిశోధన, వ్యాపారం, అంతరిక్షం వరకు భారతీయ ప్రతిభ తన నిరూపణ ఇప్పటికే నిరూపించుకుంది. అయితే తగిన స్థాయిలో అవకాశాలు లేకపోవడంతో ప్రతిభావంతుల్లో చాలామంది అమెరికా, యూరప్ తదితర అభివృద్ధి చెందిన దేశాల వైపు వెళ్లడం చాలా కాలంగా దేశంలో కొనసాగుతున్న పరిణామం.
అయితే అంతర్జాతీయంగా వలస విధానాలు కఠినతరం అవుతున్న నేపథ్యంలో పరిస్థితులు క్రమంగా మారుతున్నాయి. విదేశాల్లో అవకాశాలు తగ్గడం, వీసా నిబంధనలు కఠినతరం కావడం వంటి పరిణామాలతో భారతీయ ప్రతిభ దేశానికి తిరిగి వచ్చే అవకాశం ఉంది. ఈ ప్రతిభను దేశ అభివృద్ధికి ఉపయోగించుకోవడం అత్యంత కీలకం.
అదే సమయంలో స్టార్టప్‌ వ్యవస్థను మరింత బలోపేతం చేయడం, యువతకు నాణ్యమైన ఉద్యోగ అవకాశాలు కల్పించడం, తయారీ రంగాన్ని విస్తరించడం, మౌలిక వసతులు కల్పించడం వంటి ప్రభుత్వాల ప్రత్యేక దృష్టి పెట్టాల్సి ఉంటుంది. కేవలం ఆర్థిక వృద్ధి మాత్రమే కాకుండా విద్య, వైద్యం, ఉపాధి, జీవన ప్రమాణాలు, పారదర్శక పాలన వంటి అంశాలలో ఆరోగ్య పురోగతి సాధించాల్సి ఉంటుంది.
ఆంధ్రప్రదేశ్ విషయంలోనూ ఇదే సూత్రం వర్తిస్తుంది. పెట్టుబడులను ఆకర్షించడం, పరిశ్రమలను ఏర్పాటు చేయడం, సాగునీటి ప్రాజెక్టులను పూర్తి చేయడం, మౌలిక వసతుల అభివృద్ధితో పాటు స్థానిక పరిపాలనను మరింత మెరుగుపరచాల్సిన అవసరం ఉంది.
మొత్తంగా చూస్తే.. పదేళ్లలో భారత్ అభివృద్ధి చెందిన దేశంగా మారాలన్న లక్ష్యం పెద్దదే అయినప్పటికీ, దేశానికి ఉన్న వనరులు, యువ జనాభా, సాంకేతిక సామర్థ్యం, ఆర్థిక శక్తిని సరిగ్గా ఉపయోగించుకుంటే ఈ దిశగా వేగంగా ముందుకు వెళ్లే అవకాశం ఉంది. అయితే లక్ష్యాన్ని ప్రకటించడం కంటే దాన్ని సాధించేందుకు నిరంతరంగా పనిచేయడం, సరైన విధానాలను అమలు చేయడం, స్థానిక పరిపాలన స్థాయిలో ఉపయోగించడం అత్యంత కీలకం.
